Τετάρτη, 29 Νοεμβρίου 2017

Ο Μυστηριώδης Χάρτης του Μπρουσκόν



   Ο Γκουιγιάμ Μπρουσκόν, ήταν ένας Γάλλος χαρτογράφος του 16ου αιώνα από την Βρετάνη. Για την ζωή του ελάχιστα στοιχεία είναι γνωστά. Ένα από τα έργα του, ήταν ένας παγκόσμιος χάρτης που σχεδίασε το 1543 ο οποίος έχει την ιδιαιτερότητα να παρουσιάζει την Νότια Αμερική και την Αυστραλία ως μία ενιαία ήπειρο. Το παράδοξο όμως, δεν είναι αυτό καθώς το χαρτογραφικό σφάλμα, είναι προφανές. Το παράδοξο είναι πως ο χάρτης αυτός σχεδιάστηκε στην Διέππη, και παρουσιάζει το μεγαλύτερο μέρος των ακτών της Αυστραλίας, εξήντα τρία χρόνια πριν το 1606 όταν ο Ολλανδός Βίλεμ Γιάνσζουν, έγινε ο πρώτος ευρωπαίος που αντίκρισε τις ακτές της. Πώς μπορεί να εξηγηθεί αυτό; 

    Σε αυτό το σημείο, θα πρέπει να γίνει σαφές το εξής: Οι εξερευνητές που πιστώνονται ιστορικά κάποια γεωγραφική ανακάλυψη, την πιστώνονται διότι από το χρονικό σημείο εκείνο και έπειτα, η ανακάλυψη τους, προστέθηκε στην συλλογική γνώση, χωρίς αυτό πάντα να σημαίνει πως νωρίτερα δεν έφτασαν κάποιοι άλλοι εκεί. Το θέμα αυτό, αναλύεται στο “Περι Γεωγραφικών Ανακαλύψεων…”. Το γεγονός πως χάρτης του Γάλλου Μπρουσκόν παρουσιάζει το μεγαλύτερο μέρος των ακτών της Αυστραλίας, σημαίνει πως κάποιος (ή κάποιοι) είχαν φτάσει εκεί και τις χαρτογράφησαν. Και αυτοί, σίγουρα δεν ήταν Γάλλοι καθώς η Γαλλία ακόμη δεν είχε αναχθεί σε υπολογίσιμη ναυτική δύναμη σε σχέση με τους Πορτογάλους και τους Ισπανούς οι οποίοι είχαν μοιράσει τον Κόσμο, και σε καμία περίπτωση δεν θα μπορούσαν να φτάσουν μέχρι την Αυστραλία διότι πλέοντας ανατολικά θα είχαν να αντιμετωπίσουν τους Πορτογάλους και πλέοντας δυτικά τους Ισπανούς, δύο ναυτικές δυνάμεις, που δεν είχαν την ικανότητα να αντιμετωπίσουν, πόσο μάλιστα σε περιοχές άγνωστες για εκείνους.   

   Ποιοι χαρτογράφησαν λοιπόν την Αυστραλία εξήντα τρία χρόνια πριν την ανακάλυψη των πρώτων ακτών της; Η απάντηση είναι, οι Πορτογάλοι. Στις αρχές του 16ου αιώνα, οι Πορτογάλοι, κυριαρχούσαν στον Ινδικό Ωκεανό έχοντας το εμπορικό μονοπώλιο μεταξύ της Ευρώπης και των Ασιατικών ακτών. Πέρα όμως από τα εμπορικά ταξίδια, οι Πορτογάλοι, εξερευνούσαν περαιτέρω τις θάλασσες τις νοτιοδυτικής Ασίας προς αναζήτηση νέων περιοχών εμπορικού ενδιαφέροντος. Κατά την εξέλιξη των εξερευνήσεων αυτών, ήταν θέμα χρόνου να φτάσουν και στις ακτές τις Αυστραλίας. Μία από τις τακτικές των Πορτογάλων, ήταν να πραγματοποιούν μυστικά ταξίδια και να διαφυλάσσουν ως κρατικά μυστικά τις πληροφορίες από τις ανακαλύψεις τους, κυρίως μάλιστα όταν επρόκειτο για περιοχές οι οποίες είτε δεν μπορούσαν να αποικισθούν άμεσα λόγω του ότι το ανθρώπινο δυναμικό δεν επαρκούσε (σκεφτείτε πως όταν οι Πορτογάλοι άρχισαν τις εξερευνήσεις, ο πληθυσμός τους δεν ξεπερνούσε το ένα εκατομμύριο), είτε δεν υπήρχε κάποιο εμπορικό όφελος, είτε γιατί ήταν εκτός της σφαίρας επιρροής τους σύμφωνα με την Συνθήκη της Τορδεσίγιας. Κατά την χαρτογράφηση των ακτών, πολύ πιθανό, οι Πορτογάλοι να νόμισαν πως οι ακτές της Αυστραλίας ήταν μέρος του Νέου Κόσμου. 



   Πώς όμως μαθεύτηκε από τους Γάλλους; Μέσω κάποιου Γάλλου κατάσκοπου. Πολλές φορές, οι κατάσκοποι των ανταγωνιστριών χωρών, προσπαθούσαν να παρεισφρήσουν στα Πορτογαλικά πλοία ως ναύτες ή ακόμα και να υποκλέπτουν πληροφορίες από ναύτες που είχαν συμμετάσχει σε κάποια εξερευνητική αποστολή των Πορτογάλων. Ένας από τους τρόπους που οι κατάσκοποι αποσπούσαν πληροφορίες ή ακόμα και ολόκληρους χάρτες από τους χαρτογράφους που είχαν αναλάβει την αντιγραφή των πρωτότυπων χαρτών, ήταν η δωροδοκία. Πιθανότατα με αυτό τον τρόπο, ο χάρτης αυτός, πέρασε στα χέρια των Γάλλων και ο Μπρουσκόν τον αντέγραψε. Θα μπορούσε όμως να αναρωτηθεί κάνεις, παρατηρώντας τον χάρτη, πώς είναι δυνατόν να υπάρχει μια σχετικά καλή ακρίβεια στις ακτές της Αυστραλίας (εξαιρουμένων των ανατολικών) και στα νησιά της νοτιοανατολικής Ασίας να υπάρχουν τόσο μεγάλα σφάλματα με το νησί της Ιάβα μάλιστα να δείχνει πως αποτελεί μέρος της Νότιας Άγνωστης Γης από την στιγμή που οι Πορτογάλοι είχαν φτάσει εκεί και είχαν εξερευνήσει την περιοχή, πολύ νωρίτερα από την Αυστραλία; Μια εξήγηση που θα μπορούσε να δοθεί, είναι πως οι Γάλλοι δεν υπέκλεψαν κάποιον παγκόσμιο χάρτη αλλά έναν χάρτη που φέρει μόνο τις ακτές της Αυστραλίας ή και της ευρύτερης περιοχής και, ο Μπρουσκόν, να τον προσάρμοσε στον δικό του παγκόσμιο χάρτη, αντλώντας τις υπόλοιπες πληροφορίες από άλλους χάρτες.


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου