Τετάρτη, 8 Φεβρουαρίου 2017

Μαρτίν Αλόνσο Πινθόν: Ο θαλασσοπόρος χάριν του οποίου ο Κολόμβος έφτασε στην Αμερική.


   1492. Τρεις καραβέλες, η Νίνια, η Πίντα και η Σάντα Μαρία, αναχωρούν από το Πάλος της Ισπανίας υπό την διοίκηση του Χριστόφορου Κολόμβου με σκοπό να διαπλεύσουν για πρώτη φορά τον Ατλαντικό Ωκεανό δυτικά, ώστε να φτάσουν στις ακτές της Ασίας και να ανοίξει ένας νέος εμπορικός δρόμος που όχι απλά θα έβγαζε την Ισπανία από την δεινή της οικονομική κατάσταση λόγω των πολέμων κατά των Μαυριτανών και την ανακατάληψη της Ιβηρικής Χερσονήσου αλλά θα την αναδείκνυε και σε σημαντική οικονομική δύναμη. Τελικά, το ταξίδι αυτό ήταν εκείνο που έφερε για πρώτη φορά τους Ισπανούς στην Αμερικανική ήπειρο και μετέπειτα, πίστωσε στον Κολόμβο την ανακάλυψη της Αμερικής. Δικαίως; Μέχρι που θα έφθανε ο Κολόμβος χωρίς τον Μαρτίν Αλόνσο Πινθόν; Ποιες ήταν οι καθοριστικές κινήσεις του Πινθόν ώστε οι Ισπανοί να φτάσουν στην άλλη άκρη του Ατλαντικού; Μία ιστορία που θα ανατρέψει πολλά από όσα νομίζετε για το πρώτο ταξίδι του Κολόμβου στην Αμερική.


  Ο Μαρτίν Πινθόν γεννήθηκε το 1441 στο Πάλος της Ισπανίας. Ήταν ένας επιφανής και σεβαστός πλοίαρχος στην πατρίδα του. Υπάρχει μία θεωρία που θέλει τον Μαρτίν Πινσόν να έχει φτάσει στις ακτές της Αμερικής το 1488, τέσσερα χρόνια πριν την ανακάλυψη της από τον Κολόμβο, ως πλοίαρχος σε ένα από τα πλοία του Νορμανδού Ζαν Κουσίν (Jean Cousin) ο οποίος είχε κάνει ένα εξερευνητικό υπερατλαντικό ταξίδι. Μετά το ταξίδι αυτό, λόγω μιας διαμάχης που είχε με τον Κουσίν, ο Πινθόν επέστρεψε στο Πάλος και συνέχισε να κάνει εμπορικά ταξίδια από την πατρίδα του. Αν και για το ταξίδι του Κουσίν δεν υπάρχουν κάποια βάσιμα στοιχεία που να το τεκμηριώνουν, όπως θα δείτε, η στάση του Πινθόν στο πρώτο ταξίδι του Κολόμβου, είναι μια σημαντική ένδειξη πως μπορεί και να ήταν γεγονός

  Όταν το βασιλικό ζεύγος της Ισπανίας Ισαβέλλα και Φερδινάνδος αποφάσισαν να ικανοποιήσουν το αίτημα του Κολόμβου να ηγηθεί μιας ναυτικής αποστολής με σκοπό να βρεθεί ο δρόμος προς την Ασία πλέοντας δυτικά του άγνωστου τότε Ατλαντικού Ωκεανού, άρχισαν να γίνονται οι απαραίτητες προετοιμασίες. Υπήρχε όμως ένα σοβαρό πρόβλημα. Οι κάτοικοι του Πάλος δεν είχαν καμία πρόθεση να βοηθήσουν έναν άγνωστο τότε Γενουάτη και πολύ περισσότερο να τον ακολουθήσουν σε ένα ταξίδι που τότε φάνταζε σαν αποστολή αυτοκτονίας. Η αρνητικότητα των ντόπιων για αυτό το ταξίδι, δεν άλλαξε ούτε και στις 23 Μαΐου του 1492 όταν στο Πάλος έφτασε ένα Βασιλικό Διάταγμα που υποχρέωνε τους κατοίκους του Πάλος να διαθέσουν στον Κολόμβο δύο καραβέλες και να στελεχώσουν τα πληρώματα τους. Μέχρι που επέστρεψε ο Πινθόν. 

  Όταν ο Πινθόν επέστρεψε στο Πάλος μετά από ένα εμπορικό ταξίδι, έμαθε για το ταξίδι που ετοίμαζε ο Κολόμβος. Αμέσως τον βρήκε και του πρότεινε την πολύτιμη - όπως αποδείχθηκε - βοήθεια του με αντάλλαγμα να μοιραστούν τα κέρδη και τις τιμές όταν θα έφταναν στην γη που υπήρχε στην άλλη μεριά του Ατλαντικού. Σε αντίθεση με τους συμπολίτες του, ο Πινθόν ήταν πεπεισμένος για την επιτυχία του ταξιδιού και λόγω της επιρροής που είχε, έπεισε τους κατοίκους του Πάλος να βοηθήσουν στην προετοιμασία των πλοίων όπως επίσης, έπεισε φίλους και συγγενείς να τον ακολουθήσουν στην αποστολή ώστε τα πλοία να είναι στελεχωμένα με το καλύτερο δυνατό πλήρωμα. Μάλιστα, συγχρηματοδότησε την αποστολή και όρισε ως πλοίαρχο τον αδελφό του Βιθέντε Γιανιέθ Πινθόν στο πλοίο Νίνια. 

  Κατά την διάρκεια του ταξιδιού, αν και ο Κολόμβος ήταν εκείνος που ηγούταν της αποστολής των τριών πλοίων, ο Πινθόν, ήταν εκείνος που απολάμβανε περισσότερο την εκτίμηση και τον σεβασμό των πληρωμάτων. Ο ρόλος του ήταν καθοριστικός για την επιτυχία της αποστολής. Πέντε μέρες πριν τα πλοία φτάσουν στις ακτές της Αμερικής, η κούραση και η απογοήτευση καθώς τα πλοία ταξίδευαν για μεγάλο διάστημα χωρίς να έχουν εντοπίσει ίχνος στεριάς αλλά και ο φόβος του αγνώστου που άρχισε να κυριεύει όλο και περισσότερο τους άνδρες της αποστολής, τους έφερε στα πρόθυρα της ανταρσίας την οποία απέτρεψε με την πειθώ του ο Πινθόν, παίρνοντας την διαβεβαίωση από τον Κολόμβο, πως αν σε μία εβδομάδα δεν φανεί στεριά, τα πλοία θα επιστρέψουν στην Ισπανία. Η καθοριστική κίνηση όμως του Πινθόν, ήταν η αλλαγή πορείας των πλοίων. Με την δυτική πορεία που ακολουθούσε ο Κολόμβος, τα πλοία σε μία εβδομάδα αν και θα ήταν πολύ κοντά στις Αμερικανικές ακτές, δεν θα συναντούσαν στεριά και έτσι θα έπαιρναν τον δρόμο του γυρισμού. Ο Πινθόν, του πρότεινε να αλλάξουν την πορεία σε νοτιοδυτική. Έτσι, στις 12 Οκτωβρίου του 1492 τα Ισπανικά πλοία έφτασαν για πρώτη φορά στην Αμερική, στο νησί Γκουαναχάνι το οποίο ο Κολόμβος ονόμασε Σαν Σαλβαδόρ (Άγιος Σώστης). 

   Από εκεί και πέρα, οι σχέσεις μεταξύ του Κολόμβου και του Πινθόν άρχισαν να χαλάνε. Η απόφαση του Κολόμβου να αφήσει πίσω 39 από τους άνδρες του πληρώματος ώστε να χτίσουν έναν οικισμό, τον έφερε σε σύγκρουση με τον Πινθόν ο οποίος διαφωνούσε. Ο Κολόμβος μάλιστα, έφτασε σε σημείο να τον απειλήσει με θανατική ποινή για ανυπακοή. Έχοντας μείνει η αποστολή με δύο πλοία αφού το πλοίο Σάντα Μαρία του Κολόμβου, είχε προσαράξει στην Κούβα, αναχώρησαν μαζί για τον δρόμο της επιστροφής. Μία καταιγίδα όμως που συνάντησαν μετά από τα νησιά Αζόρες τους έκανε να χάσουν την οπτική επαφή μεταξύ τους και να ακολουθήσουν διαφορετικές πορείες. 

  Ο Πινθόν, ήταν εκείνος που επέστρεψε πρώτος στην Γηραιά Ήπειρο στο λιμάνι της Μπαϊόνα της Γαλικίας την 1η Μαρτίου του 1493, τρεις μέρες αργότερα, ο Κολόμβος κατέπλευσε στην γνώριμη για εκείνον Λισσαβόνα. Και τα δύο πλοία, κατέπλευσαν μαζί στην Βαρκελώνη στις 31 Μαρτίου του 1493. Καθώς ο Κολόμβος έγινε αποδεχτός με τιμές ήρωα ο Πινθόν ήταν καταβεβλημένος από κάποια πρωτόγνωρη τότε τροπική αρρώστια η οποία  τον έκανε να καταλήξει μετά από μερικές ημέρες. Ο θάνατος του Πινθόν, θα απαλλάξει τον Κολόμβο από μία ενδεχόμενη διαμάχη την οποία ο Πινθόν θα κέρδιζε καθώς θα είχε την υποστήριξη τόσο του μεγαλύτερου μέρους των ανδρών της αποστολής όσο και του Ισπανικού λαού που σίγουρα θα προτιμούσε να πιστωθεί η ανακάλυψη του νέου αυτού δρόμου προς την Ασία σε έναν συμπατριώτη τους (τότε αγνοούσαν πως είχαν φτάσει σε μια νέα ήπειρο).

   Αν και ο Κολόμβος χρήστηκε Ναύαρχος του Ωκεανού και Αντιβασιλέας των Νέων Χωρών, το όνομα του Πινθόν, έμεινε στην αφάνεια. Ο Κολόμβος ήταν εκείνος που έφερε στην Ισπανία την ιδέα για την ανακάλυψη ενός δυτικού θαλάσσιου δρόμου από την Ευρώπη προς τις Ασία, Οι υπέρμετρες φιλοδοξίες του όμως, δημιούργησαν αρκετές αντιπάθειες προς το πρόσωπο του, τόσο από τους αυλικούς του Παλατιού όσο και από τους αξιωματούχους που ακολούθησαν την αποστολή του, ώστε στην συνέχεια να απαξιωθεί. 

  Ο Κολόμβος, δεν θα τα κατάφερνε χωρίς τον Πινθόν. Αντιθέτως, ο Πινθόν θα τα κατάφερνε χωρίς τον Κολόμβο. Αυτό όμως, λίγη σημασία έχει πια. 


Το άγαλμα του Πινθόν, στο Πάλος



Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου