Πέμπτη, 2 Φεβρουαρίου 2017

Βίλεμ Μπάρεντζ: Οι Ολλανδοί αναζητούν το Βορειοανατολικό Πέρασμα

   Το 1568, ο Γουλιέλμος Ά της Οράγγης συνασπίζει τις επαρχίες των Κάτω Χωρών που είχαν ξεσηκωθεί κατά της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων και αποκρούει τις επιθέσεις των στρατευμάτων του Ισπανού Βασιλιά Φιλίππου που είχαν φτάσει στην περιοχή υπό τον Δούκα της Άλβας για να επιβάλουν την τάξη. Ο Ογδοηκονταετής Πόλεμος, μόλις είχε αρχίσει. Το 1579, Οι νότιες επαρχίες των Κάτω Χωρών (σημερινό Βέλγιο και Λουξεμβούργο) αποσχίζονται από την εξέγερση αναγνωρίζοντας την Ισπανική εξουσία. Οι εφτά επαρχίες του βορρά, ενώθηκαν, υπογράφοντας την Συνθήκη της Ουτρέχτης ως το πρώτο βήμα για την δημιουργία του Ολλανδικού κράτους με το τέλος του πολέμου το 1648. Στις νότιες επαρχίες των κάτω χωρών, υπήρχε το σημαντικότερο λιμάνι της περιοχής, το οποίο ήταν η Αμβέρσα. Λόγω της κυριαρχίας των Καθολικών Ισπανών, οι Προτεστάντες, εγκατέλειψαν την περιοχή και εγκαταστάθηκαν στις βόρειες ακτές της Ολλανδίας ιδρύοντας εκεί έναν νέο οικισμό που με τον καιρό θα εξελιχθεί σε ένα από τα σημαντικότερα λιμάνια. Ο οικισμός αυτός, ήταν το Άμστερνταμ. Κατά την διάρκεια του πολέμου, οι Ολλανδοί, έψαχναν τρόπους να ενισχύσουν την οικονομία και το εμπόριο τους. Κατά την προσπάθεια αυτή, εμφανίζεται ο πρώτος Ολλανδός θαλασσοπόρος-εξερευνητής. Αυτός ήταν ο Βίλεμ Μπάρεντζ. 

   Γεννημένος στο νησί Τέρσχελινγκ το 1550, ο Μπάρεντζ σκέφτηκε πως κατά την θερινή περίοδο όπου στις Αρκτικές περιοχές ο ήλιος δεν δύει ποτέ, οι πάγοι θα έχουν λιώσει και θα μπορούσε να βρει ένα θαλάσσιο πέρασμα βόρεια της Ευρασίας ώστε να φτάσει στην Κίνα και στα Νησιά των Μπαχαρικών. Στις 5 Ιουνίου του 1594, απέπλευσε με το πλοίο Mercury από το νησί του Τέζελ μαζί με δύο ακόμη πλοία τα οποία ακολούθησαν διαφορετικές πορείες στην προσπάθεια να βρεθεί το Βορειοανατολικό Πέρασμα. Στις 23 Ιουνίου, Ο Μπάρεντζ έφτασε στο νησί Κιλντίν, που βρίσκεται βόρεια των ακτών του σημερινού Μούρμανσκ της Ρωσίας όπου και έμεινε για έξι ημέρες. Συνεχίζοντας την εξερεύνηση πλέοντας ανατολικά και κατά μήκος των σοβιετικών ακτών, οι Ολλανδοί, είδαν για πρώτη φορά πολική αρκούδα την οποία προσπάθησαν να αιχμαλωτίσουν. Δεν τα κατάφεραν όμως και έτσι την σκότωσαν ώστε να πάρουν το κουφάρι της πίσω στην Ολλανδία. Ο Μπάρεντζ, έφτασε μέχρι τις δυτικές ακτές του νησιού Νόβαγια Ζεμλιά, όπου οι πάγοι δεν του επέτρεψαν να συνεχίσει το ταξίδι του και έτσι επέστρεψε πίσω. 


   Ο Πρίγκιπας της Οράγγης Μορίς του Νασσάου, μαθαίνοντας για το ταξίδι του Μπάρεντζ, συμμεριζόμενος τις σκέψεις του και ελπίζοντας στην επιτυχία της εξεύρεσης του Βορειοανατολικού περάσματος, του παραχώρησε έξι πλοία γεμάτα με εμπορεύματα με τα οποία θα έκανε συναλλαγές όταν θα έφτανε στην Κίνα. Ο Μπάρεντζ, αναχώρησε για την δεύτερη του προσπάθεια, στις 2 Ιουνίου του 1595 από το Άμστερνταμ. Ακολουθώντας την ίδια διαδρομή, έφτασε στο νησί Βαϊγκάτς, το οποίο βρίσκεται νότια της νήσου Νοβάγια Ζεμλιά. Εκεί, κατά την εξερεύνηση του νησιού, η αποστολή δέχθηκε επίθεση από μία πολική αρκούδα, με συνέπεια δύο από τους άνδρες του πληρώματος να σκοτωθούν και οι υπόλοιποι να υποχωρήσουν προς το πλοίο. Ο Μπάρεντζ, συνέχισε προς την Θάλασσα του Κάρα. Εκεί όμως παρατήρησε πως η επιφάνεια της θάλασσας άρχισε να παγώνει και έτσι αναγκάστηκε και πάλι να επιστρέψει προς την Ολλανδία. 


   Οι Ολλανδοί, απογοητευμένοι από το αποτέλεσμα του ταξιδιού, αποφάσισαν να μην χρηματοδοτήσουν επόμενη αποστολή δίνοντας όμως κίνητρο σε όποιον κατάφερνε από δική του πρωτοβουλία να βρει το Βορειοανατολικό Πέρασμα, τάζοντας μεγάλη αμοιβή. Την πρωτοβουλία αυτή, πήρε το Δημοτικό Συμβούλιο του Αμστερνταμ, αγοράζοντας δύο πλοία και ορίζοντας ως επικεφαλής τον Μπάρεντζ με σκοπό αυτή την φορά να βρει το πέρασμα προς την Κίνα. Ο Μπάρεντζ με τα δυο πλοία, αναχώρησε αυτή την φορά νωρίτερα, κατά τα μέσα του Μαΐου του 1596 και ακολούθησε βόρεια πορεία ανακαλύπτοντας στις 9 Ιουνίου το νοτιότερο νησί του Αρχιπελάγους Σβάλμπαρντ, Μπγιέρνεγια. Συνεχίζοντας βόρεια, στις 17 Ιουνίου ανακάλυψε το μεγαλύτερο νησί του αρχιπελάγους, Σπίτσμπεργκεν όπου και το εξερεύνησε. Από εκεί, κατευθύνθηκε και πάλι στο νησί Μπγιέρνεγια. Εκεί, υπήρξε διαφωνία με το πλοίαρχο του δεύτερου πλοίου για το ποια κατεύθυνση έπρεπε να ακολουθήσουν στην συνέχεια. Τελικά, συμφώνησαν να ακολουθήσουν διαφορετικές πορείες με τον πλοίαρχο του δεύτερου πλοίου να κατευθύνεται βόρεια και τον Μπάρεντζ να κατευθύνεται ανατολικά προς το νησί της Νόβαγια Ζεμλιά. 

   Στις 17 Ιουλίου, έφτασε στον Πορθμό του Κάρα ο οποίος βρίσκεται μεταξύ του νοτίου άκρου του νησιού Νόβαγια Ζεμλιά και του νησιού Βαϊγκάτς. Περνώντας τον πορθμό, το πλοίο του κόλλησε στους πάγους. Ο Μπάρεντς και το πλήρωμα του, είχε πλέον παγιδευτεί και έπρεπε να περάσουν εκεί, τον πολικό χειμώνα. Για τον λόγο αυτό, το πλήρωμα, ξηλώνοντας ξύλα από το πλοίο, έφτιαξε ένα κατάλυμα για να αντιμετωπίσει το βαρύ ψύχος. Με τις προμήθειες του πλοίου και κυνηγώντας πολικές αρκούδες, το πλήρωμα κατάφερε να επιβιώσει μέχρι το επόμενο καλοκαίρι του 1597, έχοντας όμως προσβληθεί από σκορβούτο. Όταν οι πάγοι άρχισαν να λιώνουν, ο καταβεβλημένος από τις κακουχίες Μπάρεντζ και το πλήρωμα του, με τις δύο βάρκες του πλοίου, πήραν τον δρόμο της επιστροφής προς την Ολλανδία στις 13 Ιουνίου του 1597, κωπηλατώντας. Κατά την διαδρομή, μία εβδομάδα αργότερα, καθώς ο Μπάρεντζ μελετούσε τους χάρτες του, άφησε την τελευταία του πνοή. Οι δώδεκα που επέζησαν από το πλήρωμα, κατάφεραν μετά από εφτά εβδομάδες να φτάσουν στην Χερσόνησο Κόλα όπου τους εντόπισε και τους περισυνέλεξε ένα ρωσικό εμπορικό πλοίο. Οι επιζήσαντες της αποστολής, επέστρεψαν στο Άμστερνταμ την 1η Νοεμβρίου του 1597. 


   Η πρώτη εξερευνητική αποστολή των Ολλανδών, απέτυχε. Αυτό όμως ήταν απλώς μια κακή αρχή για τους Ολλανδούς οι οποίοι στην συνέχεια θα καταστήσουν τις δικές τους υπεράκτιες αποικίες στις ακτές της Αμερικής, της Αφρικής και της Νότιας Ασίας. Το 1853, προς τιμήν του Μπάρεντζ, πήρε το όνομα της η ομώνυμη θάλασσα.





Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου